Đời sống văn nghệ

Thứ năm, 28/07/2005, 08:22
 

Mùa tiểu thuyết Pháp 2005

Trần Thiện Đạo

Cứ vào thu mỗi năm, ở Pháp một mùa tiểu thuyết mới lại bắt đầu, sôi sục ồn ào cho tới cuối tháng 10 đầu tháng 11, khi các giải văn học lớn: Goncourt, Renaudot, Fémina, Médicis, Viện Hàn lâm Pháp... lần lượt được trao.

Theo thống kê của Livres Hebdo (sách hàng tuần), thì tại mùa tiểu thuyết sắp đến (bắt đầu từ ngày 17/8), tổng cộng có tới 663 cuốn tiểu thuyết, trong đó 449 của các nhà văn Pháp, còn lại là 214 dịch phẩm, sẽ đồng loạt ra mắt bạn đọc trong vài tháng mùa thu. So với vài ba năm gần đây, thì số lượng nhắc tới trên cũng không hơn không kém bao nhiêu, trừ mảng tiểu thuyết đầu tay năm nay chỉ có 96 cuốn so với năm ngoái là 121 cuốn.

Những gương mặt nổi bật nhất trong "mùa tiểu thuyết" Pháp năm nay:

Với cuốn Une fête en larmes (Một buổi lễ đầy nước mắt), nhà văn kiêm nhà báo tuổi nghề đã già dặn, thành viên Viện Hàn lâm Pháp, Jean d'Ormesson phác họa cuộc đời của mình không như nó đã thật sự xảy ra mà... như nó đáng lẽ phải xảy ra..., qua một thủ thuật, hay nghệ thuật chế tạo ký ức, chế tạo chứ không phải giả tạo theo kiểu của một số chính khách.

Ngược lại với tác phẩm nói trên, cuốn Le Roman des Jardin (Truyện nhà họ Jardin) của Alexandre Jardin, tác giả thuộc thế hệ thứ ba nhà này thuật lại rành rẽ chuyện gia đình mình, gồm toàn những nhân vật độc đáo dị thường. Từ ông nội của tác giả đã giữ chức chánh văn phòng của Thủ tướng bù nhìn Pieree Laval (1883-1945) bị kháng chiến xử tử vì tội cộng tác với Quốc xã Đức, qua người cha cũng theo ngành ngoại giao một cách bông lông tài tử, rồi tới phiên chính ông thì lao vào nghiệp văn chương.

Từ tác phẩm đầu tay xuất bản năm 1992 cho tới nay vừa 13 năm là 13 tác phẩm ra đời, Amélie Nothomb thường xuyên góp mặt trong mùa tiểu thuyết nở rộ vào thu mỗi năm. Truyện của cô rất ăn khách, cuốn nào cũng phát hành từ 200 đến 600 nghìn bản. Với cuốn Acide sulfurique (Tạt axit), nhà văn nữ gốc Bỉ (vừa được ghi tên trong từ điển Larousse) lần này lấy bối cảnh một chương trình truyền hình rẻ tiền, để câu khách đã chẳng ngại cho diễn những trò cực kỳ tàn ác trên màn ảnh nhằm kích thích thú tính của khán giả.

Còn nhà văn Philipe Claudel, giải Renaudot 2003 (tác phẩm trúng giải này đang được chuyển thể thành phim trong bối cảnh đại chiến thế giới 1 (1914-1918) ở châu Âu, sắp trình chiếu nay mai), năm ngoái năm kia đã viếng thăm VN một thời gian dài, chắc là để thu thập tài liệu sống động làm cảnh cho cuốn La petite fille de M.Linh (Đứa cháu gái của bác Linh). Truyện kể bước đường truân chuyên của nhân vật chính tên là Linh, gần đất xa trời mà phải chạy giặc, bồng đứa cháu gái mới lọt lòng trên tay, di tản ra nước ngoài.

Trường hợp của Michel Houellebecq hơi đặc biệt. Nhà văn này mấy năm qua nổi tiếng với những phát biểu và sách gây scandal. Ông lại còn khéo dàn cảnh mỗi khi sắp cho mắt tác phẩm mới. Lần này, người thì bảo đây là cuốn tiểu thuyết nhất định sẽ khiến nhiều kẻ bực mình, gây nên chấn động sôi nổi...; người thì quả quyết đây là cuốn tiểu thuyết thượng hạng, "không chừng lại là một kiệt tác bất hủ".

Tóm lại, mùa tiểu thuyết vào thu 2005 nói chung sẽ không khác mấy năm trước bao nhiêu. Thì vẫn sẽ là bầu không khí rộn rã, cạnh tranh, ăn thua giữa các nhà xuất bản với nhau. Thì vẫn sẽ có những giải lớn giải nhỏ lần lượt được trao tặng. Thì vẫn sẽ có nhà văn này được choàng hoa, mừng rỡ, nhà văn nọ thì tiêu tan hy vọng, hụt giải. Thì vẫn sẽ (có thể) xảy ra vài ba sự cố bất ngờ, xếp đặt trước hay không...

Nhưng biết đâu trong số 663 nhà văn và tác phẩm trình làng sẽ hằn lại vài ba gương mặt nổi bật và vài ba văn bản để đời.

(Nguồn: Thể thao & Văn hóa)

Các bài khác:
 

 
Tác giả Tôtem sói lộ diện
Góp ý với Y Ban về "I am Đàn bà"
Vi Thùy Linh từng mơ làm diễn viên điện ảnh
Nguyễn Ngọc Tư: 'Tôi điên không đều'
 
 
A B C D Đ E F G H
I J K L M N O P Q
R S T U V W X Y Z
Thiếu nữ đeo hoa tai ngọc trai
Bí ẩn về con chó lúc nửa đêm
Ring - vòng tròn ác nghiệt
Mio, con trai ta