|
Zadie Smith nhận giải thưởng rồi quay ra chỉ trích
Nữ nhà văn trẻ, tác giả của những cuốn tiểu thuyết từng được giải Whitbread và Orange vinh danh, vừa khiến dư luận xôn xao khi dành những dòng chữ đầy cay nghiệt để chỉ trích các giải thưởng văn học lớn trên thế giới. > Zadie Smith ‘động chạm’ đến Philip Roth
“Phần lớn giải thưởng văn chương chỉ mang tính văn chương trên danh nghĩa. Chúng thực chất là để củng cố thương hiệu cho các công ty bia, điện thoại, cà phê và thậm chí là cả thực phẩm đông lạnh", blog cá nhân của Zadie Smith viết.
Dù không nói thẳng, nhưng những giải thưởng gắn liền với các công ty mà Smith nói đến đều rất rõ ràng. Công ty bia chắc chắn là Whitbread, tổ chức đã tài trợ giải thưởng văn học Whitbread uy tín cho tới tận năm 2006. Smith đoạt giải Whitbread năm 2000 với cuốn tiểu thuyết đầu tay White Teeth. Tác phẩm cũng đã được chuyển thành phim truyền hình.
 |
| Zadie Smith nhận giải Orange... |
Công ty điện thoại chính là Orange. Năm 2006, Smith vừa giành giải thưởng Orange với tiểu thuyết On Beauty. Đây là giải thưởng chỉ dành riêng cho các nhà văn nữ. Công ty cà phê là Costa, một chi nhánh của Whitbread, tiếp tục tài trợ cho giải thưởng Whitbread (nay được đổi tên thành giải Costa).
Còn công ty thực phẩm đông lạnh là Iceland, đơn vị từng tài trợ cho giải thưởng danh giá Booker.
Smith cũng thường xuyên đưa ra nhiều bình luận trên diễn đàn về nghệ thuật của trang web Willesden Herald. Smith là trưởng ban giám khảo cuộc thi truyện ngắn do trang này phát động. Tuy nhận được 850 tác phẩm dự thi nhưng cô và các giám khảo khác quyết định sẽ không trao giải thưởng nào năm nay.
"Không có tác phẩm nào đủ xứng đáng", Smith tuyên bố trước khi tiếp tục chỉ trích các giải thưởng, mà theo cô là "phát chẩn" cho nhà văn nhằm mục đích thương mại.
 |
| ... và đã khóc vì sung sướng. |
Hiện chưa xác định được chính xác những lời phát biểu trên blog cá nhân đó có phải là do Smith viết ra không. Nhưng các "ông lớn" trong ngành xuất bản đã nhanh chóng "phản thùng" trước nội dung của blog này.
"Nhận xét của cô ấy hoàn toàn lố bịch. Tại sao cô ấy đã hớn hở nhận tiền từ các nhà tài trợ giải thưởng rồi lại quay ra chĩa miệng lưỡi công kích họ? Tôi đang chờ xem liệu nhà xuất bản của Smith có dám đề cử cô ấy cho các giải thưởng trong tương lai nữa không", Ion Trewin, nhà tổ chức giải Booker, cho biết.
Joanna Trollope, trưởng ban giám khảo giải Costa vừa trao tháng trước, nói: "Thực sự, những giải thưởng này đã cứu vớt cho một số cuốn sách đáng lẽ kết thúc số phận trong cái đống ế ẩm tại các nhà xuất bản. Nên, Zadie Smith, một nhà văn tôi nghĩ là có tài, đã rất sai lầm. Hơn nữa, trong một quốc gia thế tục ngày nay, nghệ thuật và thương mại càng gắn kết với nhau thì càng tốt chứ sao".
Smith là người rất giỏi trong việc tạo ra xung đột cả trong văn học lẫn đời sống thực. Năm 2000, khi Ffion Hague, một thành viên ban giám khảo giải Orange không ủng hộ cuốn tiểu thuyết White Teeth của cô, Smith nói, Hague nên "hôn mông tôi".
Tiểu thuyết gia trẻ và các giám khảo khác đã giải thích cho việc không trao giải thưởng Willesden Herald năm nay như sau: "Rất hiếm có giải thưởng nào ở quy mô tương tự dám không trao giải. Willesden Herald là một giải thưởng nhỏ, dành cho những trang viết chất lượng".
Tác giả có thể gửi bài dự thi bằng tên thật hoặc bút danh. Hiện nay, người ta vừa biết rằng, một độc giả giấu tên đã đem một truyện ngắn của Katherine Mansfield - cây bút truyện ngắn vĩ đại đầu thế kỷ 20 - để dự thi. Nhưng rõ ràng là ban giám khảo đã không hề nhận ra tác phẩm này, cũng như giá trị của nó.
(Nguồn: TOL)
|