Khai mạc chiều 9/9 tại L’Espace - Trung tâm Văn hóa Pháp, Hà Nội, triển lãm “Một James Joyce quốc tế” mang đến cho công chúng VN sự hình dung khá đầy đủ về cuộc đời, sự nghiệp của tác giả những tiểu thuyết kinh điển như “Ulysses”, “Chân dung một chàng trai trẻ”, “Finnegans thức giấc”…
Chương trình do Đại sứ quán Ireland và L’Espace phối hợp tổ chức. Ngoài Hà Nội, triển lãm còn diễn ra tại các thành phố như Đà Nẵng và TP HCM trong tháng 9 và tháng 10. Bằng những hình ảnh tư liệu và những thuyết minh ngắn gọn, Một James Joyce quốc tế kể lại câu chuyện về một trong những nghệ sĩ vĩ đại nhất thế kỷ 20.
James Joyce sinh ngày 2/2/1882 trong một gia đình công giáo, khá giàu có ở ngoại ô Dublin. Nhưng gia tài của gia đình ông dần tiêu tan do cha ông không có khả năng quản lý tài chính. Phần lớn thời gian James Joyce sống ở nước ngoài, du ngoạn tới nhiều thành phố lớn ở châu Âu và kết giao với giới văn chương trí thức tại nhiều thành phố lớn như Trieste, Paris, Rome, Zurich... Năm 1904, Joyce gặp gỡ và đem lòng yêu Nora Barnacle, cô hầu phòng xinh đẹp tại một khách sạn. Họ cưới nhau năm 1931, bất chấp sự phản đối của người thân và bè bạn. Nora Barnacle có ảnh hưởng rất lớn đến sự nghiệp sáng tác của James Joyce.
 |
| Người xem tại triển lãm James Joyce. Ảnh: Hà Linh. |
Trong cuộc đời gần 60 năm của mình, Joyce đã xây dựng được sự nghiệp văn chương đồ sộ, với những tác phẩm nổi bật như Người Dublin (The Dubliners), Ulysses, Finnegans thức giấc (Finnegans Wake) và Chân dung một chàng trai trẻ (Portrait of the Artist as a young man). Sáng tác của ông có ảnh hưởng lớn đến các tác giả chủ chốt của nền văn học hiện đại thế giới.
Dịch giả Nguyễn Thế Vinh - người chuyển ngữ Portrait of the Artist as a young man - ra tiếng Việt nhận định: “Các tác phẩm của Joyce, đặc biệt là Ulysses đã mở ra những khám phá mới trong nghệ thuật tiểu thuyết! Với ‘dòng ý thức’ của Ulysses và với thủ tháp dùng huyền thoại để giải thích thế giới hiện đại, Joyce đã mở ra một hướng đi mới cho nghệ thuật tiểu thuyết, phá vỡ cấu trúc trần thuật truyền thống, xáo trộn bình diện thời gian, khám phá những bí ẩn nội tâm sâu thẳm của con người, phơi bày sự rối rắm phức tạp của thế giới loài người hiện đại bằng những câu chữ tưởng chừng như là ngôn từ của một tâm trí vô thức... Sáng tác của Joyce có ảnh hưởng rất lớn đến văn học châu Âu và Mỹ. Rất nhiều nhà văn đã trải qua một thời kỳ say mê với thủ pháp dòng ý thức. Ảnh hưởng về văn phong của ông có thể tìm thấy rõ rệt trong các sáng tác của Beckett, Camus, Faulkner... hay những nhà văn đương đại như Salman Rushdie, Margaret Atwood, Gabriel Garcia Marquez. Đặc biệt là ở Ireland quê hương ông, tất cả sáng tác của các nhà văn khác thường bị đem ra so sánh với Joyce!”.
